Mam wypisane na skórze, co to jest państwo policyjne

| 1 paź 2017  13:24 | Jeden komentarz

Mówił na spotkaniu w Domu Dziennikarza (27 września 2017) profesor Karol Modzelewski. Ta rozmowa była kolejną dobrą lekcją naszej historii, przekazaną dziennikarzom przez wiarygodnego świadka czasów Polski Ludowej, transformacji i tej dzisiejszej pod rządami prawicy.

Nie był to wykład, a raczej sesja pytań i odpowiedzi. Profesor Modzelewski z ogromnym bagażem doświadczeń przeciwnika ustroju socjalistycznego z jednej strony – i dziennikarze, w przeważającej części aktywni zawodowo właśnie w Polsce Ludowej. Byli ciekawi opinii profesora o zmianach, z którymi mamy do czynienia i przewidywań, co dalej.


Pytany o wyzwania, jakie stoją przed współczesną Polską, profesor wrócił do czasów pierwszego rządu prawicy, kiedy „budowniczowie państwa policyjnego potknęli się na nieudolnych prowokacjach służb i budowa została zatrzymana na lat osiem”. Po zwycięstwie wyborczym ponownie uruchomili „ciąg technologiczny budowy państwa policyjnego” (to określenie prof. Ewy Łętowskiej). I realizują plan konsekwentnie. Dlatego „nie możemy się dać wepchnąć na długo w dyktaturę policyjną”.

Musimy pamiętać, że „demokracja jest silna wyłącznie poparciem obywateli. Jest słaba, jeżeli nie ma zgody”.

Uczestnicy spotkania wracali do przeszłości. Pytali na przykład o pierwszych sekretarzy partii i ich decyzje. Profesor mówił, „z sentymentem”, że Edward Gierek był pierwszym przywódcą, który pojechał do stoczniowców „Warskiego”. Bez tych rozmów trudno byłoby o porozumienia sierpniowe. Zaś Władysław Gomułka zliberalizował politykę gospodarczą, zwłaszcza tę dotyczącą wsi, a także – o czym często zapominamy – stosunki kulturalne.

Pytany, kto wymyślił Lecha Wałęsę pół żartem pół serio odpowiedział, że nie trzeba go było wymyślać. Kierował organizacją związkową, strajk w stoczni chcieli rozpocząć młodzi robotnicy po zwolnieniu Anny Walentynowicz, ale nieco skrępowani czekali, kto ich w tym strajku poprowadzi. To Jacek Kuroń podpowiedział, że to niejako naturalny przywódca. I Lech Wałęsa wcale nie musiał skakać przez płot.

Mówił także o sytuacji w Polsce, coraz bardziej napiętej, ogarniętej strajkami. Według niego „stan wojenny wynikał z logiki systemu”. Generał Jaruzelski tłumaczył się i usprawiedliwiał z tej decyzji do końca życia. A sam profesor Modzelewski, wówczas uznawany za ekstremę „Solidarności”, wraz z grupą sobie podobnych stanowili swoiste alibi dla generała. Starał się być realistą w tych trudnych czasach, co wcale nie było łatwe w sytuacji konfliktu wewnętrznego i realnej groźby interwencji sowieckiej. Podkreślał, że „Solidarność” wcale nie szykowała się do przejęcia władzy, nawet z tego powodu, że nie miała odpowiedniego (własnego i przygotowanego) zaplecza kadrowego. Sytuacja zmieniała się bardzo szybko, rosło napięcie i kiedy naprzeciw strajkujących stawało wojsko i milicja – kiedy miałeś przed osobą nabitą broń trudno było „nie zostać złamanym przez przemoc”. Tak było na przykład w warszawskim Rawarze.


Nie zabrakło pytań dotyczących polityków prawicy. Profesor powiedział, że dokładnie poznał destrukcyjną osobowość i działalność Macierewicza podczas rządów premiera Olszewskiego. Pytano również o odszkodowania, o które występują obecnie byli działacze opozycji – mówiąc o Rokicie, profesor stwierdził, że nie przypomina sobie, aby był on specjalnie represjonowany.

A mówiąc o nastrojach i poglądach młodzieży – powołując się na środowisko Uniwersytetu Warszawskiego – usłyszeliśmy, że „historycy są prawicowi, a studenci nauk politycznych i dziennikarstwa lewicowi – ale to pewno z czasem zmieni się”.

Barbara Janiszewska (fot. Eugeniusz Święty)

Komentarze

Jeden komentarz do “Mam wypisane na skórze, co to jest państwo policyjne”

  1. Łucja
    piątek, 13 - paź - 2017, godz. 20:32

    Podziwiam i szanuję prof.Karola Modzelewskiego. Jego książka Zajeździmy kobyłę historii”to lektura, do której często wracam. Dzięki niej lepiej rozumiem kawałek swojej własnej historii.
    Do dziś przypinam oryginalną „Solidarycę”w ważne rocznice nie tyle dla Polski Michnika czy Kaczyńskiego, ile dla Polski Modzelewskiego właśnie…

Pozostaw komentarz:





  • RADA ETYKI MEDIÓW

  • Międzynarodowa Legitymacja Dziennikarska

    legitymacja Członkowie naszego stowarzyszenia mogą uzyskać legitymacje dziennikarskie (International Press Card) Międzynarodowej Federacji Dziennikarzy FIJ (IFJ), z siedzibą w Brukseli.
  • A TO CIEKAWE…

    Ośrodek Monitorowania Zachowań Rasistowskich i Ksenofobicznych pozwał SDP OMZRiK zarzuca Jolancie Hajdasz powtarzanie kłamstw Agnieszki Siewiereniuk-Maciorowskiej. Ośrodek pozwał Stowarzyszenie Dziennikarzy Polskich za tekst, w którym Centrum Monitoringu Wolności Prasy SDP wstawia się za pozwaną przez Ośrodek Agnieszką Siewiereniuk-Maciorowską
    Świat Młodych Świat Młodych 73 lata temu W poniedziałek, 7 lutego 1949 roku ukazał sie pierwszy numer Świata Młodych. Gazeta była czasopismem dla młodzieży wydawanym w latach 1949 – 1993 w Warszawie, utworzonym z połączenia tygodnika Świat Przygód i dwutygodnika Na Tropie.

    Więcej...



  • POLECAMY

    Dziennikarz Olsztyński 2/2022    
    Wojciech Chądzyński: Wrocław, jakiego nie znacie Teksty drukowane tutaj ukazywały się najpierw w latach 80. ub. wieku we wrocławskim „Słowie Polskim”, nim zostały opublikowane po raz pierwszy w formie książkowej w 2005 roku.

    Więcej ...


    Magnat prasowy, który umarł w nędzy 17 grudnia 1910 roku ukazał się w Krakowie pierwszy numer Ilustrowanego Kuryera Codziennego – najważniejszego dziennika w historii polskiej prasy. Jego twórca – pochodzący z Mielca – Marian Dąbrowski w okresie międzywojennym stał się najpotężniejszym przedsiębiorcą branży medialnej w Europie środkowej.

    Więcej ...


    Olsztyńscy dziennikarze jako pisarze Niezwykle płodni literacko okazują się członkowie Olsztyńskiego Oddziału Stowarzyszenia. W mijającym roku ukazało się sześć nowych książek autorów z tego grona. Czym mogą się pochwalić?

    Więcej ...



    Wyścig do metali rzadkich Niedawno zainstalowany w Warszawie francuski wydawca Eric Meyer (wydawnictwo o dźwięcznej nazwie Kogut) wydał na przywitanie dwie ciekawe pozycje, z których pierwszą chcemy przedstawić dzisiaj. To Wojna o metale rzadkie francuskiego publicysty Guillaume Pitrona, jak głosi podtytuł Ukryte oblicze transformacji energetycznej i cyfrowej.

    Więcej...

     

  • ***

    witryna4
    To miejsce przeznaczamy na wspomnienia dziennikarzy. W ten sposób staramy się ocalić od zapomnienia to, co minęło...

    Przejdź do Witryny Dziennikarskich Wspomnień

    ***

  • PARTNERZY

    infor_logo


  • ***

  • FACEBOOK

  • ARCHIWUM